Benzinli araçlar ateşleme ile dizel araçlar ise sıkıştırılmış yakıtın ısıtılmasıyla çalışır. Dolayısıyla dizel araçlarda yanmayı başlatan şey kızdırma bujileridir. Dizel araçlarda silindir başına bir tane kızdırma bujisi bulunur ve bunlar yakıtın yanmaya hazır hale gelmesinde görevlidir.
Dizel araçlarda kızdırma bujilerinin aktif olduğunu belirtmek için gösterge panelinde kızdırma bujisi işareti veya ön ısıtma işareti denilen bir işaret bulunur.
Kontağı açtıktan sonra bu işaret yanar ve ortalama olarak 2-3 saniye yanık kalır. Sönünce de motor çalıştırılmaya hazır hale gelir.
Diyelim ki sabırsız birisiniz ve o üç saniye bile size çok geliyor, bu sabırsızlığınız kızdırma bujisinin ömrünün kısalmasına neden olacaktır.
Kızdırma bujisi ne zaman değişir ?
Kızdırma bujisinin öngörülen ömrü 5 yıl veya 100 bin-150 bin kilometre olup araç iyi kullanılırsa daha fazla da gider. Eğer bu kadar kilometre yaptıktan sonra araçta kızdırma bujilerinin arıza yaptığına dair bir alamet yok ise değiştirmeye de gerek yoktur, arıza sinyalleri verene kadar değiştirilmeyebilir.
İstatistiklere ortalama bir dizel aracın ömrü boyunca sadece 2-3 ke kızdırma bujisi değiştirmeye ihtiyaç duyulmaktadır.
Bununla birlikte kullanımdan kullanıma fark vardır. Bazıları aracını hor kullanır. Yukarıda belirtildiği üzere lamba sönmeden araç çalıştırılmaya kalkılırsa veya araç kontağı uzun süre açık bırakılıyorsa kızdırma bujisinin ömrü daha çabuk dolar.
Kızdırma bujisinin ömrünü kısaltan diğer bir durum da akünün zayıf olması nedeniyle uzun süreli olarak marşa basılıyor olmasıdır.
Eğer dizel araçlarda yukarıda sayılan hatalar yapılırsa kızdırma bujisinin ömrü 100 binlerden 20-30 bin kilometrelere düşebilmektedir.
Eğer aracınızı düzgün kullanıyorsanız ve henüz 100 bin kilometre olmamışsa kızdırma bujilerini arıza sinyali verene kadar değiştirmeyebilirsiniz.
Kızdırma bujisi arıza belirtileri
Kızdırma bujisi arızasının tipik belirtisi kızdırma süresinin artması veya kızdırma lambasının sönmemesidir. Bu durumda araç çalışmayacak veya geç çalışacaktır.
Egzoz dumanının normalden farklı olarak siyah olması veya beyaz olması araçta yakıt sistemi ile alakalı bir sorun olduğunun bir işaretidir. Bu durumda seçeneklerden birisi de kızdırma bujisi arızasıdır.
Kızdırma bujisi arıza yaptığında sadece aracı ilk çalıştırırken değil sonrasında da sorun yaşarsınız. Motorun teklemesi, kaba çalışması, yakıt harcamasının artması gibi sorunlar görülebilmektedir.
Kızdırma bujisi sık arıza yapıyor neden ?
Diyelim ki kızdırma bujisini değiştirdiniz ama fazla kilometre yapmadan (10-20 bin kilometre bile yapmadan) yine arıza yaptı, acaba kızdırma bujisinin ömrünü ne kısaltır ?
Kızdırma bujisinin neden çabuk arızalandığının yaygın sebepleri yukarıda sayılmıştı, bunlara birkaç husus daha eklenebilir.
Örneğin arızalanan kızdırma bujisinin yerine orijinal olmayan uyumsuz bir buji taktırdıysanız ömrü çok uzun olmayacaktır.
Bazen ustalar “o buji buna da olur” gibi şeyler söylerler ve aslında aracınıza tam olarak uyumlu olmayan ama ellerinde mevcut olduğu için kullanmak istedikleri bujileri takarlar ve birkaç ay sonra yeni bujiler arıza verir.
Aracınızda bilmediğiniz bir sorun nedeniyle çabuk ısınıyor, hararet yapıyorsa (fan yetersiz kalabilir, yağ numarası yanlıştır, soğutma sıvısı sızıyordur veya aracınızı uzun yolda aralıksız kullanıyorsunuzdur vs) sıcak motor kızdırma bujisinin ömrünü kısaltacaktır.
Aracınızda bir röle arızası olup röle takılı kaldığı için kızdırma bujisi çabuk yıpranmış olabilir.
Pistonlarınız hasarlı, araçta kompresyon kaçağı olduğu için kızdırma bujiniz zorlanıyor ve kendini çabuk tüketiyor olabilir.
Kızdırma bujileri yakıtla temas ettiği için aşınmış olabilir.
Bu tür sebeplerle kızdırma bujiniz erken arıza yapıyor olabilir. Eğer aracınız yaşlı ise motor sağlığınızı ölçmek için motor kompresyon testi yaptırabilirsiniz. Yıpranmış motorlar kızdırma bujisine fazla yük bindirdikleri için ömrünü kısaltırlar.
İlgili yazı:Motor kompresyon testi fiyatı
Peki sorun çıkarmaya başlamış bir kızdırma bujisi başınıza ne tür çoraplar örebilir ? Bunları aşağıdaki makaleden öğrenebilirsiniz.
İlgili yazı: Kızdırma bujisi arızası zararları
İlgili yazı: Kızdırma bujisi değişimi fiyatı
İlgili yazı:Kızdırma bujisi performansı etkiler mi ?